REHABILITACJA DLA DZIECI

Metoda stosowana przy leczeniu u niemowląt,  dzieci i dorosłych. Celem jest poprawa uczenia się motoryki dla efektywnej kontroli motorycznej, co ma wpływ na funkcjonowanie w środowisku. Metoda ta ma pomóc we wszechstronnym rozwoju, tak by pacjent osiągnął jak największą niezależność. Wpływa ona na napięcie mięśniowe, hamuje patologiczne odruchy, a wyzwala te, jak najbardziej zbliżone do prawidłowych.

Proprioceptywne Nerwowo Mięśniowe Torowanie jest to koncepcja która opiera się na założeniu, iż wszyscy ludzie łącznie z osobami niepełnosprawnymi posiadają nienaruszony potencjał życiowy. Terapeuta koncentruje się na pobudzeniu niewykorzystanego potencjału, na mobilizacji rezerw czynnościowych, wzmacnia to co pacjent jest wstanie wykonać na poziomie fizycznym i psychicznym. Celem jest osiągnięcie jak najwyższego poziomu funkcjonalnego. To metoda globalna, kompleksowa, a każdy zabieg kierowany jest do człowieka jako całości.

Integracja sensoryczna (SI) to proces, podczas którego układ nerwowy człowieka odbiera informacje z receptorów wszystkich zmysłów (dotyk, układ przedsionkowy odbierający ruch, czucie ciała, czyli propriocepcja, węch, wzrok, słuch, smak), następnie organizuje je i interpretuje tak, aby mogły być wykorzystane w celowym działaniu. Innymi słowy jest to reakcja adaptacyjna służąca do wykonania określonej czynności, przyjęcia odpowiedniej pozycji ciała, itp.

U większości osób proces integracji sensorycznej przebiega automatycznie umożliwiając reakcje odpowiednie do wymogów otoczenia i warunkuje prawidłowy rozwój sensomotoryczny. W przypadku wystąpienia Zaburzeń Przetwarzania Sensorycznego będą pojawiać się dysfunkcje w rozwoju motorycznym, poznawczym oraz zachowaniu dziecka.

Celem Terapii Integracji Sensorycznej jest dostarczenie takiej ilości odpowiednich bodźców sensorycznych, przedsionkowych, proprioceptywnych i dotykowych, aby dać możliwość prawidłowej pracy centralnego układu nerwowego.

Pożądane reakcje adaptacyjne pojawiają się w sposób naturalny, jako konsekwencja poprawy funkcjonowania układu nerwowego (kształtują się i poprawiają połączenia synaptyczne OUN).

Proces integracji sensorycznej zaczyna się od pierwszych tygodni życia płodowego i najintensywniej przebiega do końca wieku przedszkolnego. Z rozwojem integracji sensorycznej wiąże się całokształt funkcjonowania człowieka.

Zajęcia terapeutyczne prowadzone z dzieckiem mają na celu kompensowanie, określonych diagnozą, deficytów i zaburzeń w integracji zmysłowej dziecka. Diagnoza oparta jest na przeprowadzeniu szczegółowego wywiadu oraz na Testach Integracji Sensorycznej.

Zajęcia integracji sensorycznej w większości mają charakter aktywności ruchowej, która nakierowana jest na stymulację zmysłów. Są dostosowane do poziomu rozwojowego dziecka i mają postać “naukowej zabawy”. Terapia jest zazwyczaj dla dziecka przyjemnością, ale jednocześnie ciężką pracą, nastawioną na osiągnięcie sukcesu, który prawdopodobnie byłby niemożliwy w całkowicie spontanicznej zabawie.

Ważnym aspektem terapii jest motywacja dziecka.

Objawy zaburzeń integracji sensorycznej:

• nadmierna lub zbyt mała wrażliwość na bodźce dotykowe, wzrokowe, słuchowe oraz ruch, np. unikanie dotykania niektórych faktur (piasek, kasza); unikanie zabaw plasteliną, malowania palcami; problemy z manipulacją, posługiwaniem się sztućcami, nożyczkami; nieprawidłowy chwyt długopisu; nadwrażliwość na dźwięki, na światło; trudności w nauce pisania i czytania; trudności z wysłuchiwaniem poleceń; problemy z nauką jazdy na rowerze; unikanie zabaw na huśtawce, karuzeli, lub nadmierne poszukiwanie tych zabaw; kłopoty z przepisywaniem z tablicy, gubienie liter, sylab; mylenie stron prawa-lewa, szczególnie gdy dziecko nie ma czasu na zastanowienie; niski próg tolerancji na bliskość innej osoby;
• zbyt wysoki lub zbyt niski poziom aktywności ruchowej;
• zaburzenia napięcia mięśniowego;
• słaba koordynacja ruchowa (problemy te mogą dotyczyć małej lub dużej motoryki);
• niezgrabność ruchowa;
• trudności w koncentracji, impulsywność;
• szybka męczliwość;
• wycofanie z kontaktów społecznych;
• opóźnienie rozwoju mowy, rozwoju ruchowego oraz trudności w nauce;
• słaba organizacja zachowania, brak planowania.

Deficyty integracji sensomotorycznej często współwystępują z następującymi schorzeniami:

Autyzm, Mózgowe Porażenie Dziecięce, Rozszczep kręgosłupa, schorzeniami o podłożu genetycznym (np. Zespół Downa, Aspergera, Reta, Williamsa, Turnera, Klinefeltera oraz innymi dysfunkcjami rozwojowymi jak: ADD, ADHD.

Efekty terapii Integracji Sensomotorycznej:

• poprawa automatycznego przetwarzania i wykorzystywania skomplikowanych informacji sensorycznych, a tym samym widoczne polepszenie funkcjonowania dziecka w życiu codziennym;
• poprawa koordynacji ruchowej oraz możliwości i jakości wykonywania trudniejszej aktywności ruchowej z zakresu dużej i małej motoryki;
• pozytywne zmiany w zachowaniu;
• poprawa stosunków z rówieśnikami;
• zwiększenie poczucia własnej wartości.

W miarę poprawy efektywnego funkcjonowania układu nerwowego niektóre dzieci będą osiągały postępy w rozwoju mowy, inne w umiejętnościach szkolnych. Bardzo często rodzice stwierdzają, że ich dziecko jest lepiej zorganizowane, skoncentrowane, pewniejsze siebie.

Metoda Ruchu Rozwijającego opracowana została przez Weronikę Sherborne.
Jest to metoda niewerbalna, uaktywniająca język ciała i ruchu.

Główna idea metody zawarta jest w tezie, że posługiwanie się ruchem rozwijającym świadomość własnego ciała, świadomość przestrzeni i działania w niej, a także umiejętność i potrzebę dzielenia jej z innymi ludźmi prowadząca do nawiązywania z nimi bliskiego kontaktu służy rozwojowi dziecka i może być wykorzystana w terapii zaburzeń rozwoju.

Założenia metody opierają się na naturalnych potrzebach dziecka. Odpowiadają etapom kształtowania się umiejętności związanych z ruchem, umożliwiających lepsze poznanie otoczenia poprzez zdobywanie indywidualnych doświadczeń opartych na kształtowaniu nowych umiejętności w zakresie rozwoju fizycznego, psychicznego.

Podstawowe założenia metody to rozwijanie przez ruch:

• świadomości własnego ciała i usprawniania ruchowego;
• świadomości przestrzeni i działania w niej;
• dzielenia przestrzeni z innymi ludźmi i nawiązywania z nimi bliskiego kontaktu.
  
  

Głównym celem terapii jest zdobycie przez dziecko świadomości własnego ciała rozwijanej równolegle z usprawnianiem ruchowym. Przez dopływ wiadomości o własnym ciele, jego użyciu w sposób adekwatny do możliwości percepcji i potrzeb dziecka, następuje kształtowanie umiejętności społecznych, eksploratywnego działania, doprowadzającego do poczucia świadomości przestrzeni i działania w niej.

W swoim programie ćwiczeń ruchowych Weronika Sherborne wyróżnia następujące grupy ćwiczeń:

• ćwiczenia prowadzące do poznania własnego ciała;
• ćwiczenia pomagające zdobyć pewność siebie i poczucie bezpieczeństwa w otoczeniu;
• ćwiczenia ułatwiające nawiązywanie kontaktu i współpracy z partnerem i grupą;
• ćwiczenia twórcze.
  
  

Wymienione ćwiczenia mogą występować w różnych formach, jako zajęcia indywidualne, w parach lub grupowe. Zakres każdego ćwiczenia może być mniej lub bardziej rozszerzony zgodnie z potrzebami, stopniem zaawansowania, możliwościami.

Na przykład dzieci upośledzone umysłowo wymagają wielu ćwiczeń prowadzących do poznania ciała, przestrzeni, koncentracji, rozwoju, siły oraz nawiązania kontaktów.

Terapia ruchowa metodą W. Sherborne wywiera najsilniejszy wpływ na sferę emocjonalną i motoryczną. Sprzyja także rozwojowi wyobraźni i pomysłowości dzieci, kształci orientację w schemacie ciała i przestrzeni, rozwija zdolność koncentracji uwagi. Dzięki terapii dzieci zdobywają zaufanie do siebie i do otoczenia, kształtuje się pozytywnie ich obraz samego siebie i pozytywne nastawienie do świata.

Jako metoda terapii znajduje zastosowanie w pracy z dziećmi z zaburzeniami rozwoju psychoruchowego, a więc przede wszystkim w przypadkach upośledzenia umysłowego. Również dla dzieci z tzw. normą intelektualną, przejawiających zaburzenia w zakresie sfery emocjonalnej i społecznej.

Metoda masowania niemowląt, dzieci oraz dorosłych.

Są to rodzaje ćwiczeń wykonywane samodzielnie przez pacjenta, z pomocą terapeuty, lub też wyłącznie przez terapeutę

to metoda plastrowania polegająca na naklejaniu specjalnej taśmy o właściwościach elastycznych na powierzchnię ciała, technika ta pozwala na osiąganie doskonałych rezultatów terapeutycznych

Pionizacja polega na dążeniu do uzyskania u osoby niepełnosprawnej postawy pionowej. Jest to bardzo ważny proces w rehabilitacji.

Oddechowe ćwiczenia relaksacyjne są niedocenianą i bardzo prostą metodą radzenia sobie ze stresem.

Fizykoterapia jest jedną z dziedzin fizjoterapii, która wykorzystuje działanie czynników fizycznych w celach leczniczych.